ข้ามไปเนื้อหาหลัก

ขุ.ขุ. / ขุ.สุ. เล่ม ๒๕

มงคลสูตร

มงฺคลสุตฺต — มงคล ๓๘ ประการ

พระสูตรว่าด้วยมงคลอันสูงสุด ที่พระพุทธเจ้าทรงแสดงแก่เทวดา ณ เชตวนาราม บาลีอักษรไทย พร้อมคำแปลภาษาไทย

ที่มา: มงคลสูตร ปรากฏในขุททกนิกาย ขุททกปาฐะ และขุททกนิกาย สุตตนิบาต อุรควรรค เป็นพระสูตรที่นิยมสวดในพิธีมงคลต่างๆ ของชาวพุทธ พระพุทธเจ้าทรงแสดงมงคล ๓๘ ประการเป็นคำตอบแก่เทวดาที่ทูลถามถึง "มงคลอันสูงสุด"

คำถาม (นิทานคาถา)

บาลี

พหู เทวา มนุสฺสา จ มงฺคลานิ อจินฺตยุํ อากงฺขมานา โสตฺถานํ พฺรูหิ มงฺคลมุตฺตมํ ฯ

แปลไทย

เทวดาและมนุษย์จำนวนมากคิดหามงคลทั้งหลาย หวังความสวัสดี ขอพระองค์ตรัสมงคลอันสูงสุดเถิด

คาถาที่ ๑มงคลที่ ๑–๓

บาลี

อเสวนา จ พาลานํ ปณฺฑิตานญฺจ เสวนา ปูชา จ ปูชนียานํ เอตํ มงฺคลมุตฺตมํ ฯ

แปลไทย

การไม่คบคนพาล ๑ การคบบัณฑิต ๑ การบูชาคนที่ควรบูชา ๑ — นี้เป็นมงคลอันสูงสุด

คาถาที่ ๒มงคลที่ ๔–๖

บาลี

ปฏิรูปเทสวาโส จ สุกตํ ปุพฺเพ จ กมฺมตา อตฺตสมฺมาปณิธิ จ เอตํ มงฺคลมุตฺตมํ ฯ

แปลไทย

การอยู่ในถิ่นที่เหมาะสม ๑ ความเป็นผู้มีบุญทำไว้แต่ก่อน ๑ การตั้งตนไว้ชอบ ๑ — นี้เป็นมงคลอันสูงสุด

คาถาที่ ๓มงคลที่ ๗–๑๐

บาลี

พาหุสจฺจํ จ สิปฺปํ จ วินโย จ สุสิกฺขิโต สุภาสิตา จ ยา วาจา เอตํ มงฺคลมุตฺตมํ ฯ

แปลไทย

ความเป็นพหูสูต ๑ มีศิลปะ ๑ มีวินัยที่ดี ๑ มีวาจาสุภาษิต ๑ — นี้เป็นมงคลอันสูงสุด

คาถาที่ ๔มงคลที่ ๑๑–๑๓

บาลี

มาตาปิตุอุปฏฺฐานํ ปุตฺตทาราสฺส สงฺคโห อนากุลา จ กมฺมนฺตา เอตํ มงฺคลมุตฺตมํ ฯ

แปลไทย

การบำรุงมารดาบิดา ๑ การสงเคราะห์บุตรและภรรยา ๑ การงานที่ไม่อากูล ๑ — นี้เป็นมงคลอันสูงสุด

คาถาที่ ๕มงคลที่ ๑๔–๑๗

บาลี

ทานํ จ ธมฺมจริยา จ ญาตกานญฺจ สงฺคโห อนวชฺชานิ กมฺมานิ เอตํ มงฺคลมุตฺตมํ ฯ

แปลไทย

การให้ทาน ๑ การประพฤติธรรม ๑ การสงเคราะห์ญาติ ๑ กรรมที่ไม่มีโทษ ๑ — นี้เป็นมงคลอันสูงสุด

คาถาที่ ๖มงคลที่ ๑๘–๒๐

บาลี

อารตี วิรตี ปาปา มชฺชปานา จ สญฺญโม อปฺปมาโท จ ธมฺเมสุ เอตํ มงฺคลมุตฺตมํ ฯ

แปลไทย

การงดเว้น เว้นขาดจากบาป ๑ การสำรวมจากน้ำเมา ๑ ความไม่ประมาทในธรรม ๑ — นี้เป็นมงคลอันสูงสุด

คาถาที่ ๗มงคลที่ ๒๑–๒๕

บาลี

คารโว จ นิวาโต จ สนฺตุฏฺฐี จ กตญฺญุตา กาเลน ธมฺมสฺสวนํ เอตํ มงฺคลมุตฺตมํ ฯ

แปลไทย

ความเคารพ ๑ ความอ่อนน้อมถ่อมตน ๑ ความสันโดษ ๑ ความกตัญญู ๑ การฟังธรรมตามกาล ๑ — นี้เป็นมงคลอันสูงสุด

คาถาที่ ๘มงคลที่ ๒๖–๒๙

บาลี

ขนฺตี จ โสวจสฺสตา สมณานํ จ ทสฺสนํ กาเลน ธมฺมสากจฺฉา เอตํ มงฺคลมุตฺตมํ ฯ

แปลไทย

ความอดทน ๑ ความเป็นผู้ว่าง่าย ๑ การได้เห็นสมณะ ๑ การสนทนาธรรมตามกาล ๑ — นี้เป็นมงคลอันสูงสุด

คาถาที่ ๙มงคลที่ ๓๐–๓๓

บาลี

ตโป จ พฺรหฺมจริยํ จ อริยสจฺจานทสฺสนํ นิพฺพานสจฺฉิกิริยา จ เอตํ มงฺคลมุตฺตมํ ฯ

แปลไทย

ความเพียรพยายาม ๑ การประพฤติพรหมจรรย์ ๑ การเห็นอริยสัจ ๑ การทำนิพพานให้แจ้ง ๑ — นี้เป็นมงคลอันสูงสุด

คาถาที่ ๑๐มงคลที่ ๓๔–๓๘

บาลี

ผุฏฺฐสฺส โลกธมฺเมหิ จิตฺตํ ยสฺส น กมฺปติ อโสกํ วิรชํ เขมํ เอตํ มงฺคลมุตฺตมํ ฯ

แปลไทย

จิตที่ถูกโลกธรรมกระทบแล้วไม่หวั่นไหว ๑ ไม่เศร้าโศก ๑ ปราศจากธุลี ๑ เป็นแดนเกษม ๑ — นี้เป็นมงคลอันสูงสุด

บทสรุป

บาลี

เอตาทิสานิ กตฺวาน สพฺพตฺถมปราชิตา สพฺพตฺถ โสตฺถึ คจฺฉนฺติ ตํ เตสํ มงฺคลมุตฺตนฺติ ฯ

แปลไทย

เมื่อทำมงคลเหล่านี้แล้ว ย่อมไม่พ่ายแพ้ในทุกสถาน ย่อมถึงความสวัสดีในทุกที่ — นั้นเป็นมงคลอันสูงสุดของสัตว์เหล่านั้น

มงคล ๓๘ ประการ (สรุป)

  1. 1.ไม่คบคนพาล
  2. 2.คบบัณฑิต
  3. 3.บูชาผู้ควรบูชา
  4. 4.อยู่ในถิ่นที่เหมาะ
  5. 5.ทำบุญไว้แต่ก่อน
  6. 6.ตั้งตนไว้ชอบ
  7. 7.เป็นพหูสูต
  8. 8.มีศิลปะ
  9. 9.มีวินัยที่ดี
  10. 10.วาจาสุภาษิต
  11. 11.บำรุงมารดาบิดา
  12. 12.สงเคราะห์บุตรภรรยา
  13. 13.การงานไม่อากูล
  14. 14.ให้ทาน
  15. 15.ประพฤติธรรม
  16. 16.สงเคราะห์ญาติ
  17. 17.กรรมไม่มีโทษ
  18. 18.งดเว้นจากบาป
  19. 19.เว้นจากสุรา
  20. 20.ไม่ประมาทในธรรม
  21. 21.เคารพ
  22. 22.อ่อนน้อมถ่อมตน
  23. 23.สันโดษ
  24. 24.กตัญญู
  25. 25.ฟังธรรมตามกาล
  26. 26.ความอดทน
  27. 27.เป็นผู้ว่าง่าย
  28. 28.เห็นสมณะ
  29. 29.สนทนาธรรมตามกาล
  30. 30.ตบะ
  31. 31.พรหมจรรย์
  32. 32.เห็นอริยสัจ
  33. 33.ทำนิพพานให้แจ้ง
  34. 34.จิตไม่หวั่นไหวในโลกธรรม
  35. 35.ไม่เศร้าโศก
  36. 36.ปราศจากธุลี
  37. 37.เป็นแดนเกษม
0 / 0
1x